Ulawulo lwaManzi eHlabathi ngo-2026: Uphuhliso oluPhambili kwiiMarike eziPhambili
Iindaba Zamanzi Zehlabathi
Ipapashwe: Agasti 2026
Ingqwalasela: Ulawulo lwaManzi · I-PFAS · Amanzi amdaka · Ukusetyenziswa kwakhona kwamanzi · Ukhuseleko lwaManzi
Ulawulo lwamanzi lutshintsha ngokukhawuleza ngo-2026.
Kwiimarike ezinkulu, abalawuli banika ingqalelo ngakumbi kwizinto ezingcolisayo ezivelayo, unyango lwamanzi amdaka, ukuphinda kusetyenziswe amanzi kunye nokhuseleko lwamanzi ixesha elide. Nangona iimfuno zahlukile phakathi kwamazwe, indlela iyonke icacile: Ulawulo lwamanzi ludlulela ngaphaya kolawulo oluqhelekileyo longcoliseko oluya kulawulo olubanzi lomgangatho wamanzi kunye nemithombo.
Nazi izinto ezininzi eziza kutshintsha icandelo lamanzi lehlabathi kulo nyaka.
IYurophu: Ulawulo Olubanzi Lwezinto Ezingcolisa Amanzi
Ngomhla we-11 kuCanzibe 2026, imithetho emitsha ye-EU ihlaziya uluhlu lwezinto ezingcolisayo kwi Amanzi angaphezulu kwaye amanzi angaphantsi komhlaba aqalisa ukusebenza.
Le nkqubo ihlaziyiweyo yongeza ezinye izinto zokubeka esweni nokulawula, kuquka i-PFAS ethile, izibulali-zinambuzane kunye namayeza. Okokuqala ngqa, ikwajongana nee-microplastics, izalathisi zokuxhathisa iintsholongwane kunye neendawo ezibuthathaka zamanzi angaphantsi komhlaba.
Olu tshintsho lubonisa indlela ebanzi yaseYurophu: ukulawulwa komgangatho wamanzi kugxile kakhulu kwizinto ezingcolisayo ezinokuhlala zikho kwindalo esingqongileyo okanye ezinokubangela iingozi zexesha elide.
I-EU ehlaziyiweyo Unyango lwamanzi amdaka asezidolophini I-Directive ikwahambisa eli candelo ukuya kwimigangatho ephezulu yonyango, ukubeka esweni okuqinileyo kunye nokugxininisa ngakumbi ekusebenziseni kakuhle izixhobo kunye nokusetyenziswa kwakhona kwamanzi.
I-United States: Imithetho ye-PFAS iyaqhubeka nokuguquka
I-PFAS isengomnye wemiba ejongwe kakhulu kwimithetho yamanzi yaseMelika.
Ngomhla we-18 kuCanzibe 2026, i-US Ukhuseleko lweNdalo I-Arhente icebise ukugcina imida yamanzi okusela karhulumente kwi-PFOA nakwi-PFOS ngelixa ivumela iinkqubo zamanzi ezifanelekileyo ukuba zicele ukuya kuthi ga kwiminyaka emibini eyongezelelweyo ukuba zithobele, nto leyo enokwandisa umhla wokugqibela ukuya kutsho ku-2031.
I-EPA ikwacebise utshintsho malunga nezinye izinto ezininzi ze-PFAS.
Uphuhliso lwamva nje lubonisa ukuba umgaqo we-PFAS ungena kwisigaba sokuphunyezwa esineenkcukacha ezithe vetshe, apho ukubeka esweni, ucwangciso lokuthobela imithetho kunye neendleko zonyango ziba zizinto ezibalulekileyo ngakumbi kwiinkqubo zamanzi.
I-Australia: Ukhuseleko lwaManzi kunye noKuqina kugxilwe kuko
I-Australia ikwaphonononga umgaqo-nkqubo wayo wamanzi kunye nesakhelo solawulo ngo-2026.
Uphando lweSizwe loHlaziyo lwaManzi luka-2026 luhlola indlela ucwangciso-nkqubo olunokuphucula ngayo ukhuseleko, ukuqina kunye nokuzinza kweenkonzo zamanzi kuzo zonke iindawo zasezidolophini, zengingqi kunye nezikude. Uphononongo lwayo lugubungela imiba equka iinkonzo zamanzi, uhlaziyo lwamanzi ezidolophini kunye nolawulo lwamanzi oludibeneyo.
Le nkqubo ikwagxininisa ukuphinda kusetyenziswe amanzi kunye nokusebenza kakuhle kokusetyenziswa kwamanzi njengeendawo ezibalulekileyo zophuhliso oluqhubekekayo.
Oku kubonisa utshintsho olukhulu kumgaqo-nkqubo wamanzi: Umgangatho wamanzi kunye nokhuseleko lwamanzi ziya ziqwalaselwa ngakumbi kunye.
Ukusetyenziswa kwakhona kwamanzi kuhambela phambili kwi-ajenda
Ukusetyenziswa kwakhona kwamanzi kuya kuba yinxalenye ebaluleke ngakumbi yomgaqo-nkqubo wamanzi kwihlabathi liphela.
Njengoko uxinzelelo lwamanzi lusanda kwiindawo ezininzi, amanzi amdaka acociweyo ajongwa njengomthombo onokubakho endaweni yokuba ngumjelo wenkunkuma nje.
Isikhokelo somgaqo-nkqubo siya sitshintsha kancinci kancinci ukusuka ku:
Sebenzisa → Nyanga → Ukukhupha
ukuya ku:
Sebenzisa → Phatha → Sebenzisa kwakhona
Olu tshintsho lubaluleke kakhulu kwiindawo ezijongene nokunqongophala kwamanzi, imfuno ekhulayo yemizi-mveliso okanye uxinzelelo kwimithombo yamanzi ekhoyo.
Oko Kuthethwa Ziinguqu Kwicandelo Lamanzi
Nangona kukho iindlela ezahlukeneyo zomthetho, kukho iindlela ezininzi eziqhelekileyo ezikhulayo:
- Ezinye izinto ezingcolisayo ezisanda kuvela ziyajongwa.
- I-PFAS iseyeyona nto iphambili kulawulo.
- Ukusetyenziswa kwakhona kwamanzi kuzuza inkxaso yemigaqo-nkqubo.
- Idatha yokubeka esweni kunye nokuthobela imithetho iya ibaluleke ngakumbi.
- Umgangatho wamanzi unxulunyaniswa ngakumbi nokhuseleko lwamanzi lwexesha elide.
Kwizixhobo zikawonke-wonke, amashishini kunye nabacwangcisi beziseko zophuhliso, ukuthotyelwa kwemithetho kuba yingxaki yexesha elide. Ukuhlangabezana neemfuno zanamhlanje yinxalenye nje yomngeni; ukuqonda apho imithetho isiya khona kuya kuba baluleke ngokulinganayo.
Ukujonga Phambili
Imeko-bume yolawulo lwamanzi kwihlabathi liphela iya isiba nzulu kwaye inxulumene ngakumbi nokukhuselwa kwendalo, impilo yoluntu kunye nokhuseleko lwezixhobo.
Umbuzo ophambili awusekho nje kuphela:
"Ingaba amanzi ayafikelela kwimigangatho efunekayo?"
Iya isanda:
"Umgangatho wamanzi, ukusetyenziswa kwakhona kwamanzi kunye nokhuseleko lwamanzi lwexesha elide lungalawulwa njani kunye?"
Njengoko imithetho emitsha iqhubeka nokuphuhliswa kwiimarike ezinkulu, ezi ndawo zintathu zisenokubangela ukuba zihlale ziphambili kwi-ajenda yamanzi yehlabathi.













